SEO nedir
SEO (Search Engine Optimization, Türkçesiyle arama motoru optimizasyonu), bir web sitesinin arama sonuçlarında daha görünür hale gelmesi için yapılan çalışmaların tamamıdır. Amaç sıralamada yükselmek değil, doğru aramada doğru sayfayla çıkmaktır. Bu ikisi kulağa aynı gelir ama farkları büyüktür: hiç kimsenin aramadığı bir kelimede birinci olmak hiçbir işe yaramaz.
Şunu baştan söyleyelim: site yaptırmakla aramada görünmek aynı şey değil. Site, adresi bilen kişinin girdiği bir yerdir. Aramada görünmek ise sizi hiç tanımayan birinin sizi bulmasıdır. Yeni kurulan bir site, hiçbir çalışma yapılmazsa yalnızca kendi marka adıyla aranınca çıkar — o da bazen çıkmaz.
Arama motoru bir sayfayı nasıl sıralar
Süreç üç aşamalıdır ve çoğu sorun ilk ikisinde çıkar.
Tarama. Arama motorunun robotu sitenizi gezer. Gezebilmesi için sayfaya bir yerden bağlantı verilmiş olması gerekir. Hiçbir yerden bağlantı almayan sayfa, sunucuda dursa bile bulunamaz. Buna "yetim sayfa" denir ve şaşırtıcı biçimde yaygındır.
İndeksleme. Gezilen sayfa arama motorunun veri tabanına kaydedilir. Bu adımda robots.txt dosyasındaki bir engel, yanlış yerleştirilmiş bir noindex etiketi ya da bozuk bir canonical tanımı sayfayı tamamen dışarıda bırakabilir. Sayfa mükemmel olabilir; indekslenmemişse yoktur.
Sıralama. Kaydedilen sayfalar bir arama için sıraya dizilir. Burada yüzlerce sinyal devreye girer ama pratikte belirleyici olanlar azdır: sayfanın aramaya gerçekten karşılık verip vermediği, sitenin teknik sağlığı, içeriğin özgünlüğü ve başka sitelerin size verdiği bağlantılar.
SEO'nun üç ana başlığı
Teknik SEO
Arama motorunun sitenizi sorunsuz gezebilmesi ve hızlı sunabilmesi için yapılan işler: adres yapısı, sitemap, yapılandırılmış veri, sayfa hızı ve iç bağlantı mimarisi. İçerik ne kadar iyi olursa olsun teknik taraf bozuksa o içerik görünmez.
Küçük bir örnek: bu sitede ilçe sayfalarının adresleri bir dönem Türkçe karakterle üretiliyordu. Sayfalar diskte vardı, kod doğru görünüyordu, ama istek anında 404 dönüyorlardı. En yüksek arama hacimli ilçe dahil hiçbiri erişilebilir değildi. Bu tür hatalar ancak üretilmiş çıktı taranınca bulunur.
Teknik SEO'nun kapsamını ayrı sayfada madde madde yazdık.
İçerik
Aramayı yapan kişinin sorusuna cevap veren sayfa. Buradaki en yaygın hata, aranmayan kelimelere sayfa açmaktır. "Programatik SEO" kulağa doğru gelir ama ölçülebilir arama hacmi yoktur; insanlar "SEO ajansı" diye arar. Kendi sitemizde bu hatayı yapmış ve düzeltmiştik.
İkinci yaygın hata, aynı metni değiştirerek çoğaltmaktır. Şehir adını değiştirip yüz sayfa üretmek bir dönem işe yarıyordu; Google'ın faydalı içerik sistemi artık tam olarak bunu hedefliyor. Her sayfada gerçekten değişen bir bilgi olmalı.
Otorite
Başka sitelerin size verdiği bağlantılar, bir tür güven oyudur. Satın alınan bağlantılar kurallara aykırıdır ve yakalandığında sitenin tamamını etkiler. Doğal yol; işinizi anlatan, kaynak gösterilmeye değer içerik üretmektir. Backlink rehberimizde ayrıntısı var.
Yerel SEO ayrı bir konudur
Bölge hizmeti veren işletmeler için klasik SEO'dan daha hızlı sonuç veren bir alan var. Arama "temizlik şirketi" diye değil "Beylikdüzü temizlik şirketi" diye yapılıyor ve ilçe seviyesinde rekabet ciddi biçimde düşüyor.
İstanbul'un 39 ilçesini tek tek ölçtük: "web tasarım" araması Avrupa yakasında ayda 2.310, Anadolu yakasında da 2.310. Beylikdüzü tek başına 590 arama alıyor. Bunlar tahmin değil, Google Ads tam eşleşme verisi.
Yerel SEO'da Google İşletme Profili en az site kadar önemli. Yerel SEO ve Google İşletme Profili sayfalarında adım adım anlattık.
SEO ne kadar sürede sonuç verir
Dürüst cevap: hedeflediğiniz aramanın rekabetine bağlı.
Düşük rekabetli ilçe ve sektör aramalarında ilk hareket 4–8 hafta içinde görülebiliyor. "web tasarım" gibi ayda 18.100 arama alan bir baş terimde ise aylar sürer ve tek başına içerikle çözülmez.
Bu yüzden doğru strateji, düşük rekabetli ve niyeti net aramalardan başlamaktır. "okul web sitesi" araması ayda 320 kez yapılıyor ve rekabet endeksi 3 — yani neredeyse boş. "web sitesi kurma" ayda 5.400 arama alıyor ama rekabet endeksi 70.
Sıralama garantisi diye bir şey yok
Bir ajans size "birinci sıra garantisi" veriyorsa, o teklifin neyi ölçtüğünü sorun. Google sıralaması arayan kişinin konumuna, cihazına ve geçmişine göre değişir; sabit bir birinci sıra zaten yoktur.
Ölçülebilecek şeyler şunlardır: kaç aramada göründüğünüz, kaç sayfanızın indekslendiği, Search Console'daki gösterim ve tıklama sayısı. Raporlama bunların üzerinden yapılmalıdır.
Yapay zeka aramaları ne değiştiriyor
İnsanlar soruların bir kısmını artık doğrudan yapay zekâya soruyor. Bu, SEO'nun yerine geçen değil üzerine eklenen bir katman: AI arama hacmi hâlâ klasik aramanın çok altında.
Yine de fark eden bir şey var. Yapay zeka motorları alıntılanabilir, iddiası açık ve kaynağı belli metinleri tercih ediyor. Rakam veren ama nereden geldiğini söylemeyen cümleler cevaplarda yer bulmuyor. İlginç biçimde bu, iyi SEO'nun zaten olması gereken hali.
İlgili başlık: "yapay zeka seo" ayda 170, "chatgpt seo" 50 arama alıyor; "geo optimizasyonu" ifadesinin ise ölçülebilir hacmi yok. Sektörün kendi jargonu ile insanların kullandığı dil çoğu zaman uyuşmuyor.
Nereden başlamalı
- Ölçün. Hedeflediğinizi sandığınız kelimeler gerçekten aranıyor mu? Çoğu sitede cevap hayır.
- İndekslenme durumunu kontrol edin. Kaç sayfanız Google'da kayıtlı, kaçı dışarıda?
- Teknik temizlik yapın. Yinelenen başlıklar, kırık iç bağlantılar, yetim sayfalar.
- Düşük rekabetli aramalardan başlayın. İlk sonuçlar oradan gelir ve momentum yaratır.
- Yerel tarafı ihmal etmeyin. Bölge hizmeti veriyorsanız en hızlı kazanç orada.
Bu adımların hepsini kendi sitemizde uyguladık ve bulduğumuz hataları SEO analizi sayfamızda anlattığımız yöntemle çıkardık. Sitenizde neyin eksik olduğunu görmek isterseniz bize yazın.