Yapilandirilmis Veri (Schema.org) Nedir? Web Sitenize Nasil Eklersiniz?
Google arama sonuclarinda bazi sitelerin yildiz puani, fiyat bilgisi, SSS bolumu veya etkinlik tarihi gibi zengin bilgiler gosterdigini fark etmissinizdir. Bu zengin sonuclar (rich results), yapilandirilmis veri sayesinde elde edilir. Yapilandirilmis veri, arama motorlarina sayfanizin icerigini "makine diline" cevirmenizi saglar.
Yapilandirilmis Veri Neden Onemli?
Arama motorlari web sayfalarinin HTML icerigini okur ama her zaman dogru yorumlayamaz. Bir sayfada "Ali Yilmaz — Dis Hekimi — 0212 555 1234" yaziyor olabilir. Insan bunu anlar ama arama motoru bunun bir doktor profili mi, iletisim bilgisi mi, yoksa rastgele bir metin mi oldugunu kesin olarak bilemez.
Yapilandirilmis veri, bu bilgiyi arama motoruna su sekilde iletir: "Bu bir yerel isletmedir, adi Ali Yilmaz Dis Klinigi'dir, telefonu 0212 555 1234'tur, dis hekimligi hizmeti verir." Artik arama motoru bu bilgiyi kesin olarak anlar ve arama sonuclarinda zengin sekilde gosterebilir.
Somut Faydalar
- Tiklanma oraninda artis: Zengin sonuclar (yildiz puani, fiyat, SSS) standart sonuclara gore %20-35 daha fazla tik alir
- Daha iyi arama eslesmesi: Google, iceriginiiz dogru anladiginda, dogru aramalarda gosterir
- Ses arama uyumu: Sesli asistanlar (Google Assistant, Siri) yapilandirilmis veriden faydalanir
- AI arama motorlari: ChatGPT, Gemini gibi AI araclari da yapilandirilmis veriyi kaynak olarak kullanir
JSON-LD Formati
Yapilandirilmis veri eklemenin birden fazla yolu var (Microdata, RDFa, JSON-LD) ama Google'in resmi olarak onerdigi format JSON-LD'dir. JSON-LD, sayfanin HTML yapisina dokunmadan, bir script etiketi icinde eklenir.
JSON-LD'nin Avantajlari
- HTML icerikten bagimsizdir — tasarimi bozmaz
- Eklemesi ve yonetmesi kolaydir
- Bir sayfaya birden fazla schema eklenebilir
- JavaScript ile dinamik olarak olusturulabilir (React, Next.js gibi frameworklerde ideal)
Temel Yapi
JSON-LD su yapida calisir: Sayfanizin <head> bolumune veya <body> icine bir <script type="application/ld+json"> etiketi eklersiniz. Bu etiket icinde JSON formatinda yapilandirilmis veriyi tanimlarsiniz. Her JSON-LD bloku @context (schema.org) ve @type (veri tuuru) alanlariyla baslar.
Yaygin Schema Turleri ve Uygulamalari
1. LocalBusiness — Yerel Isletme
Fiziksel lokasyonu olan her isletme icin sart. Restoran, klinik, avukatlik burosu, kuafor — hepsi icin uygulanabilir.
Eklenmesi gereken bilgiler:
- Isletme adi, adresi, telefonu
- Calisma saatleri (openingHoursSpecification)
- Koordinatlar (geo)
- Logo ve fotograf
- Hizmet bolgeleri (areaServed)
Bu schema, Google Business Profile ile uyumlu calisir ve yerel aramalarda gorunurlugunuzu guclendirir.
2. FAQ — Sikca Sorulan Sorular
Sayfanizda SSS bolumu varsa, FAQ schema'si ekleyerek arama sonuclarinda sorularin dogrudan gorunmesini saglayabilirsiniz. Bu, sayfanizin arama sonuclarinda kapladiigi alani buyutur ve tiklanma oranini arttirir.
Uygulanmasi:
- Her soru-cevap cifti icin bir
Questionnesnesi olusturulur namealanina soru,acceptedAnsweralanina cevap yazilir- Cevaplarda HTML formatlama (kaliin, link) kullanilabilir
Dikkat: Google, FAQ schema'sini artik sadece devlet ve saglik otoritesi siteleri icin zengin sonuc olarak gosteriyor. Ancak diger siteler icin de AI arama motorlari ve Google'in icerik anlama yetkinligi acisindan eklemek hala faydalidir.
3. Service — Hizmet
Hizmet saglayici isletmeler icin idealdir. Web tasarim, danismanlik, temizlik, nakliyat gibi hizmetler icin kullanilir.
Eklenmesi gereken bilgiler:
- Hizmet adi ve aciklamasi
- Hizmet bolgesi
- Saglayici isletme bilgisi (provider)
- Fiyat araligi (varsa)
4. Article ve BlogPosting — Makale ve Blog Yazisi
Blog icerikleriniz icin kullanilir. Yayin tarihi, yazar bilgisi, baslik ve gorsel gibi bilgileri arama motoruna iletir.
Eklenmesi gereken bilgiler:
- Baslik (headline)
- Yazar (author) — isim, URL, gorsel
- Yayin tarihi (datePublished) ve guncelleme tarihi (dateModified)
- One cikan gorsel (image)
- Yayinlayan (publisher)
5. BreadcrumbList — Navigasyon Yolu
Sayfanizin site icindeki konumunu gosterir. Arama sonuclarinda URL yerine okunabilir navigasyon yolu gorunur.
Ornek gorunum: Ana Sayfa > Blog > SEO Rehberleri > Schema.org Rehberi
Bu, hem kullanici deneyimini hem de arama motoru anlayisini iyilestirir.
6. Organization — Kurum
Firmaniz hakkindaki temel bilgileri arama motoruna iletir. Logo, sosyal medya profilleri, iletisim bilgileri ve kurum aciklamasi eklenir. Genellikle ana sayfaya eklenir.
Yapilandirilmis Veri Nasil Test Edilir?
Schema'nizi ekledikten sonra mutlaka test edin:
- Google Rich Results Test: https://search.google.com/test/rich-results adresinde sayfanizin URL'sini veya kodunuzu test edin. Hem hatalari hem de zengin sonuc uygunlugunu gosterir.
- Schema Markup Validator: https://validator.schema.org adresinde teknik dogrulama yapin.
- Google Search Console: "Gelistirmeler" bolumunde yapilandirilmis veri raporlarini inceleyin. Hata ve uyarilar burada listelenir.
Next.js ve React Projelerinde Uygulama
Modern JavaScript frameworklerinde JSON-LD eklemek oldukca kolaydir. Sayfa componentinin <head> bolumune <script> etiketi eklenerek uygulanir. Next.js'te metadata API'si veya <Script> componenti kullanilabilir.
Ipuclari:
- Her sayfa icin farkli schema tanimlacyin (blog yazisi icin Article, hizmet sayfasi icin Service)
- Dinamik verileri (tarih, fiyat, puan) otomatik olarak schema'ya yansittin
- Sayfayi her degistirdiginizde schema'nin da guncellenmdiginden emin olun
Yaygin Hatalar
- Sayfada olmayan bilgiyi schema'ya eklemek: Google, sayfada gorunmeyen bilgiyi schema'da gorurse ceza verebilir
- Yanlis schema turu secmek: Bir blog yazisi icin Product schema kullanmak gibi
- Zorunlu alanlari atlamak: Her schema turunun zorunlu alanlari vardir, bunlari atlamamalisiniz
- Guncellememek: Fiyat veya calisma saatleri degisttiginde schema'yi da guncellemeyi unutmayin
Sonuc
Yapilandirilmis veri, web sitenizin arama motorlariyla iletisimini guclendiren temel bir SEO aracidir. JSON-LD formatinda uygulanmasi kolay, faydasi buyuktur. LocalBusiness, FAQ, Service ve Article schemalariyla baslayarak, arama sonuclarinda rakiplerinizden siyrilabilirsiniz. Web sitenize yapilandirilmis veri eklenmesi icin bizimle iletisime gecin.